Gezien 5

Niet per se het mooiste werk van de expositie, maar het ontroerde me enorm. Een man die vanaf een hoogte neerkijkt op een stad. Hij is moe van het lopen en wil graag ergens aankomen en blijven. Maar misschien is het ook wel iemand die vertrekt en nog één keer omkijkt naar wat hij achterlaat. In beide gevallen is er het verlangen naar veiligheid. Zo ervaar ik het, maar misschien interpreteer ik teveel. De afgebeelde stad is een plattegrond van Bagdad in de jaren 40 of 50. Kunstenaar Sadik Kwaish Alfraji ontvluchtte in 1990 het Irak van Sadam Hussein. Bagdad is zijn geboortestad. Gezien in Kunsthal Kade.

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Vlaktes

‘Soms wachtte ze tot iemand anders online was, dan ging je samen de vlaktes over en stuurde je elkaar tussendoor commentaar.’ [Manon Uphoff, Bekentenissen/Snowly, 2006. Landschap uit World of Warcraft]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Opmerkelijk

‘Ondanks mijn pijnlijke knie ben ik vannacht de uren van slapeloosheid rustig doorgekomen. Het feit mag opmerkelijk heten. Waarschijnlijk heb ik het te danken aan een spin, die op korte afstand van mijn bed een draad aan het spinnen was. Nog maar een paar weken geleden, toen ik overdag langs de snelweg fietste en ’s nachts de slaap zocht, zou ik doodsangsten hebben uitgestaan. [Caroline Lamarche, De dag van de hond, 1996. Een intrigerend begin van het mooiste verhaal uit de bundel. Odilon Redon, L’Araignée (The smiling spider), 1887]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Welbehagen

‘Het verkoelende water en de donkere badkamer schenken me meteen het gevoel van een diep welbehagen. Mijn dunne schutlaag van stof wordt afgevoerd. Bruine beekjes wriemelen zich los van mijn lichaam en banen zich een weg naar het afvoerputje. De wereld is weer kalm en schoon. [Teju Cole, Elke dag is voor de dief, 2014. Prudence Flint, Shower, 2016]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Knoflookbrood

‘We aten spaghetti met dikke wittewijnsaus en heel veel knoflookbrood. Nick zweeg voornamelijk terwijl Melissa ons vragen stelde. Ze maakte ons allemaal vaak aan het lachten, maar op dezelfde manier waarop je iemand iets laat eten wat hij niet echt wil. Ik weet niet of ik dat soort gedwongen vrolijkheid wel fijn vond, maar Bobbi genoot er zichtbaar van. Ze lachte zelfs meer dan eigenlijk nodig was, zag ik.’ [Sally Rooney, Gesprekken met vrienden, 2017. Mary Ann Liscio, Garlic bread]

Geplaatst in Voedsel | Een reactie plaatsen

Erdoorheen

‘Het is belangrijk dat je niet met je laat sollen’, zei papa terwijl hij voordeed hoe je moest slaan. ‘Je stapt met je stoot mee naar voren. Alsof je dóór je vijand slaat.’
Erdoorheen. Krachtig zijn. Snelheid. Hard werken. Niet zeuren. Niet met je laten sollen.
En als dat toch gebeurt: wees verrassend snel.
Dat was het doel.
[Simone Atangana Bekono, Confrontaties, 2020. Still uit een korte film van Kerry Baldri, Punch, 2002]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Reizen

‘In die tijd reisde men niet veel, want door de vooruitgang zag de aarde er overal hetzelfde uit. Het snelle verkeer, waar de vorige beschaving zoveel van verwacht had, was intussen achterhaald. Waarom nog vliegen naar Peking, als Peking niet anders was dan Shrewsbury? Waarom naar Shrewsbury terugkeren als Shrewsbury niet anders was dan Peking? De mensen bewogen zich nauwelijks nog. Alle onrust huisde in hun ziel.’ [E.M. Forster, De machine staat stil, 1909. Foto van Tyna Adebowale]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Onbegrijpelijk

‘Onder aan de Sez Ner zit tussen de hellingen de man met het ontblote bovenlijf stenen na te tekenen. Reusachtige stenen heeft hij op zijn houten tafel getekend. Die kunstenmakers zijn toch niet te begrijpen, zegt de kaasmaker. Hebben ze niks beters te doen dan zichzelf te kwellen met dat gesleep van tafels als een staldeur, de hellingen op, en stenen na te tekenen. Als hij nou nog een echte berg zou natekenen, dat was nog te begrijpen, maar zoiets.’ [Arno Camenisch, Sez Ner, 2012. Tacita Dean, Inferno, 2019]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Kom

‘De machine is veel, maar niet alles. Alhoewel ik op deze schijf iets zie dat op jou lijkt, zie ik jou toch niet. Alhoewel ik door deze langeafstandsspreker iets hoor dat op jou lijkt, hoor ik jou toch niet. Daarom wil ik dat je naar me toekomt. Kom en blijf een tijdje. Kom me bezoeken, dan kunnen we oog in oog spreken over de hoop die in me opwelt.’ [E.M. Forster, De machine staat stil, 1909. Fascinerend boekje, niet zozeer in literair opzicht, als wel vanwege de herkenbare wereld die Forster ruim honderd jaar geleden heeft beschreven. Jaume Plensa, Crown Fountain in Chicago, 2001-2004]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Haar

‘Ze vroegen waar je Engels had leren spreken en of er in Afrika echte huizen waren en of je al eens een auto had gezien voor je naar Amerika kwam. Ze keken met open mond naar je haar. Staat het rechtop of valt het omlaag als je de vlechten uithaalt? Ze wilden het weten. Blijft alles rechtop staan? Hoe? Waarom? Gebruik je een kam?’ [Chimamanda Ngozi Adichie, Het ding om je hals, 2009. Haarkunst van Laetitia Ky, 2017]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Gezien 4

Een schilderij van Georgia O’Keeffe uit 1929 en het heet ‘Oak leaves, pink and gray’. Een kleine meter hoog schat ik, niet groot dus, maar toch zijn de bladeren vele malen groter dan hun origineel. Zo schilderde O’Keeffe ook meer dan 200 schilderijen van bloemen, in close-up op een groot, soms heel groot, doek. Door de grootte raakt het beeld enigszins los van het onderwerp. Behalve bladeren zie ik ook een abstract spel van lijnen en kleuren, licht en schaduw, waar ik graag naar wil blijven kijken. De kleur versterkt dat effect. Het roze schuurt een beetje en houdt het spannend. Het verliest z’n zoetigheid door het grijsbruin en vooral het groen. En al die tijd blijft het beeld ook zijn geruststellende zelf: bladeren. De uitvergroting ontroert me, zoals ook miniatuurtjes ontroeren. O’Keeffe zelf schreef: ‘…een bloem is zo klein, we hebben geen tijd en kijken kost tijd, zoals het onderhouden van een vriendschap tijd kost. Daarom zei ik tegen mezelf: ik ga schilderen wat ik zie, wat de bloem voor mij betekent. Maar ik ga haar groot schilderen; de mensen zullen zich erover verbazen dat ze de tijd nemen om ernaar te kijken.’ Ergens anders zegt ze: ‘Is mijn ervaring met die bloem eigenlijk iets anders dan mijn ervaring met de kleur? Kleur is een van die prachtige ervaringen die mijn leven zin geven.’ [Gezien op 30 september in het Centre Pompidou in Parijs]

Geplaatst in Gezien | Een reactie plaatsen

Tomaat

‘Handel gonsde te uitdagend. De lucht stond stijf van overdrijving, gesprekken waarin tegen alles werd geprotesteerd. De ene ochtend lag het lichaam van een man op Awolowo Road. Dan weer liep het eiland onder en werden auto’s sputterende boten. Hier, had ze het gevoel, kon alles gebeuren, uit een harde steen kon een rijpe tomaat barsten.’ [Chimamanda Ngozi Adichie, Amerikanah, 2013. Jos van Riswick, Tomaat in warm licht, 2011]

Geplaatst in Voedsel | Een reactie plaatsen

Accessoires

‘En zij willen details die ze niet meer kunnen terugvinden in hun geschiedenisboeken, zoals dat er in het jaar 2013 kennelijk honden werden gehouden als huisdier, zonder enig praktisch nut, zelfs in de stad, waar ze eigenlijk alleen overlast bezorgden en niet alleen aan de eigenaren, maar dat het kennelijk werd getolereerd. Ze werden als een modeaccessoire meegetroond door de straten aan een leiband die in voorkomende gevallen was gedecoreerd met plastic nepdiamantjes.’ [Ilja Leonard Pfeijffer over het belang van correspondentie en het bewaren ervan voor toekomstige generaties. In Brieven uit Genua, 2016. Dogshow in de Southwark Park Galleries in Londen, 2019]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Haba

‘De Z, luister: velen van ons zijn niet getrouwd met de vrouw van wie we echt houden. We trouwden met de vrouw die er was toen wij klaar waren om te trouwen. Dus zet dit uit je hoofd. Je kunt haar blijven ontmoeten, het is niet nodig je als een blanke te gedragen. Als je vrouw een kind van een ander heeft of als jij haar slaat, dan is dat een reden om te scheiden. Maar om nou te zeggen dat er geen problemen zijn met je vrouw, maar dat je haar verlaat voor een andere vrouw? Haba. Alsjeblieft, zo doen wij niet.’ [Goede raad van Okwudiba, die De Z – gelukkig? – in de wind slaat. Chimamanda Ngozie Adichie, Amerikanah, 2013. Ik las het voor de tweede keer en na een traag begin werd ik opnieuw gegrepen. Adichie laat zien hoe complex racisme is en – vind ik, maar op dat punt waren we het niet helemaal eens vanavond – hoe white privilege werkt. Goed geschreven en op het scherp van de snede. Faith Ringgold, Two guys talking, 1964]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen

Wortels

Waar zijn de mensen? vroeg de kleine prins beleefd.
De bloem had vroeger eens een karavaan zien langskomen: De mensen? Er bestaan er geloof ik zes of zeven. Die heb ik jaren geleden eens gezien. Maar je weet nooit waar je ze kunt vinden. De wind jaagt ze in het rond. Ze hebben geen wortels, dat is erg lastig voor ze.’
[Antoine de Saint-Exupéry, De Kleine Prins, 1943. Eindelijk eens gelezen. Pawel Althamer, zwevend boven Brugge, 2010]

Geplaatst in Gelezen | Een reactie plaatsen